بکاپ DNS یکی از بخشهای مهم زیرساخت هر وبسایت یا اپلیکیشن آنلاینی محسوب میشود. این سرویس در واقع مجموعهای از سایر سرویسهای DNS است که در صورت از کار افتادن DNS اصلی، دسترسپذیری را حفظ میکند. راهاندازی یک سرویس بکاپ DNS قدرتمند برای کسبوکارهایی که درآمدشان به وبسایت و اپلیکیشن وابسته است، ضروری به شمار میآید.
DNS چیست
DNS یا سیستم نام دامنه، ستون فقرات اینترنت محسوب میشود. این سیستم کاربران را به محتوایی که به آن نیاز دارند متصل میکند. به بیان سادهتر، DNS یک سرویس دایرکتوری است که نام دامنههای قابل خواندن برای انسان را به آدرسهای عددی IP تبدیل میکند. این فرایند بهصورت مداوم در حال تبادل اطلاعات می باشد، اما گاهی ممکن است DNS دچار اختلال گردیده و همین موضوع باعث قطعی سرویس شود. چنین دوره قطعی را میتوان با استفاده از بکاپ DNS برطرف کرد.

تصویر(1)
بکاپ DNS چیست
بکاپ DNS که با نامهای DNS ثانویه یا DNS جایگزین نیز شناخته میشود، سیستمی متشکل از یک یا چند سرور DNS است که یک کپی از اطلاعات زون (رکوردهای DNS) سرور اصلی را در اختیار دارند. این ساختار باعث افزایش پایداری گردیده و با پاسخگویی به درخواستها حتی در زمان از دسترس خارج شدن سرور اصلی، مدت زمان قطعی را کاهش میدهد.
سرویسهای بکاپ DNS بهعنوان یک لایه اضافی در برابر قطعی سرویس عمل میکنند. این سرویسها معمولاً از طریق پاسخگویی به درخواستهای DNS از یک موقعیت جغرافیایی متفاوت، این امکان را فراهم میکنند که حتی در صورت اختلال در DNS اصلی، وبسایت همچنان فعال باقی بماند. علاوه بر این، سرورهای بکاپ میتوانند از همان پروتکلهای سرور اصلی استفاده کنند یا در شبکههای ابری توزیعشده میزبانی شوند که این موضوع باعث افزایش قابلیت اطمینان و بهبود عملکرد میشود.
بکاپ DNS چگونه کار میکند؟
عملکرد بکاپ DNS در چند مرحله ساده خلاصه میشود:
- در ابتدا، زمانی که کاربری درخواست دسترسی به یک وبسایت یا اپلیکیشن را ارسال میکند، کوئری به سرور DNS اصلی ارسال میشود.
- سرور DNS اصلی نام دامنه را به آدرس IP متناظر تبدیل میکند. اما اگر سرور اصلی از دسترس خارج شده باشد، درخواست به سرور بکاپ DNS هدایت میشود.
- سپس سرور بکاپ نام دامنه را به آدرس IP تبدیل کرده و آن را به دستگاه درخواستدهنده بازمیگرداند تا دسترسی به وبسایت یا اپلیکیشن برقرار شود.
مزایای بکاپ DNS
بکاپ DNS بخش ضروری زیرساخت هر وبسایت یا اپلیکیشن محسوب میشود. مهمترین مزیت آن، افزایش دسترسپذیری وبسایت یا اپلیکیشن در صورت بروز اختلال در DNS اصلی است. در چنین شرایطی، با هدایت کاربران به یک سرور DNS دیگر، سرویس همچنان فعال باقی میماند.

تصویر(2)
استفاده از یک سرویس بکاپ DNS قدرتمند باعث میشود کسبوکارها در برابر حملات مخرب مانند حملات منع سرویس توزیعشده (DDoS) محافظت بهتری داشته باشند. همچنین برای افزایش امنیت در برابر این نوع تهدیدات سایبری، سرویسهای DNS محافظتشده در برابر DDoS نیز وجود دارند که یک لایه حفاظتی اضافه فراهم میکنند.
سرویسهای بکاپ DNS میتوانند زمان پاسخگویی جستجوی DNS را کاهش داده، نمایش یکپارچه وبسایت یا اپلیکیشن را در سراسر جهان تضمین کنند و در صورت از کار افتادن سرورها، بدون قطعی محسوس جابهجایی را انجام دهند.
یکی دیگر از مزایای مهم آن مقیاسپذیری است. این سرویس بهگونهای طراحی شده که با افزایش ترافیک، چه از نظر تعداد کوئریها و چه از نظر حجم پایگاه داده DNS، پاسخگو باشد. با رشد وبسایت یا اپلیکیشن، بکاپ DNS کمک میکند تا به دلیل محدودیت ظرفیت، هیچ ترافیکی از دست نرود. علاوه بر این، ان سرویسهای مذکور معمولاً دارای قابلیتهایی مانند Failover خودکار، Anycast DNS و امکانات مشابه هستند که همگی به بهبود عملکرد و افزایش پایداری کلی کمک میکنند.
چه کسانی به بکاپ DNS نیاز دارند؟
بکاپ DNS یک لایه اضافی از امنیت و پایداری ایجاد میکند و از همین رو برای هر سازمانی که وبسایت یا اپلیکیشن آن نقش حیاتی در موفقیتش دارد مفید است.
این سرویس خصوصا برای کسبوکارهایی که حجم بالایی از ترافیک آنلاین را مدیریت میکنند، مانند فروشگاههای اینترنتی، رسانههای آنلاین و سرویسهای مشابه اهمیت بیشتری دارد. دلیل این موضوع آن است که یک بکاپ DNS قابلاعتماد از اختلال در سرویس و از دست رفتن درآمد جلوگیری میکند.

تصویر(3)
علاوه بر این، سازمانهایی مانند نهادهای دولتی، بانکها و مراکز درمانی که بیشتر در معرض حملات مخرب قرار دارند نیز از سرویسهای بکاپ DNS بهرهمند میشوند، زیرا این سرویسها میتوانند مانع از آن شوند که مهاجمان با ایجاد فشار بیش از حد، سرور DNS اصلی را از کار بیندازند.
همچنین کسبوکارهای کوچک و استارتاپهایی که در ابتدای مسیر فعالیت خود هستند و بودجه شرکتهای بزرگ را در اختیار ندارند نیز از این سرویس پشتیبان سود میبرند. در واقع سرویس DNS ثانویه هزینه مقرونبهصرفهای دارد و میتواند برای این دسته از کسبوکارها گزینهای مناسب باشد.
بهترین روشها برای راهاندازی بکاپ DNS
راهاندازی قدرتمند بکاپ DNS تنها به داشتن سرور دوم محدود نمیشود، بلکه هدف آن حذف نقاط شکست تکی و تضمین ارائه پاسخهای مرجع بهصورت مداوم است.
استفاده از شبکههای مستقل: سرورهای DNS اصلی و ثانویه باید روی شبکههای متفاوت و در حالت ایدهآل در سیستمهای خودمختار جداگانه فعالیت کنند.
استفاده از زیرساخت Anycast: فناوری Anycast کوئریهای DNS را بین چندین موقعیت جغرافیایی در سراسر جهان توزیع میکند. این کار باعث افزایش پایداری، کاهش تأخیر و کمک به جذب ترافیک حملات DDoS میشود.
نظارت بر همگامسازی زون: باید بهصورت منظم بررسی شود که سرور ثانویه آخرین نسخه اطلاعات زون را در اختیار دارد. تطابق شماره سریال SOA بمنظور جلوگیری از ارائه رکوردهای قدیمی مهم است.
تنظیم صحیح مقادیر SOA: تعیین درست مقادیر Refresh، Retry و Expire باعث همگامسازی روان بین سرور اصلی و بکاپ DNS میشود.
ایمنسازی انتقال زون: دسترسی به AXFR و IXFR باید فقط به IPهای مجاز محدود گردیده و برای جلوگیری از دسترسی غیرمجاز به اطلاعات زون، از احراز هویت TSIG استفاده شود.
تست منظم پاسخهای مرجع: با استفاده از ابزارهایی مانند dig باید اطمینان حاصل شود که هر نیمسرور بهدرستی پاسخ میدهد. بکاپ DNS تنها زمانی مؤثر است که بهدرستی پیکربندی، ایمنسازی و مرتبا بررسی شود.

تصویر(4)
جمعبندی
در صورتی که چندین سرور DNS بهصورت هماهنگ و شبکهای در کنار هم فعالیت کنند، ترافیک ناشی از یک حمله DDoS بین آنها توزیع میشود. ممکن است برخی از سرورها برای مدتی از دسترس خارج شوند و حتی سرور اصلی DNS نیز دچار اختلال شود، اما به لطف بکاپ DNS، سایر سرورها به فعالیت ادامه میدهند و کاربران بدون سرویس نخواهند ماند.