عملکرد مناسب وبسایت یا سرور از یک موقعیت جغرافیایی، به تنهایی نشاندهنده عملکرد صحیح DNS در سراسر جهان نیست. برای نمونه، ممکن است سرور اصلی در آمریکا قرار داشته باشد اما لازم شود سرعت پاسخگویی و میزان تاخیر مربوط به DNS از سنگاپور، اروپا و سایر نقاط نیز بررسی گردد. یک ابزار تست DNS معتبر، امکان بررسی عملکرد DNS Server، رکوردهای DNS، سرعت پاسخگویی و وضعیت پیکربندی دامنه را از موقعیتهای مختلف فراهم میکند. برخی از این ابزارها بر عیبیابی تمرکز کرده و برخی دیگر برای بررسی امنیت، DNS Record، سرعت و عملکرد جهانی دامنه به کار میروند. در ادامه، ۸ ابزار تست DNS کاربردی برای بررسی سلامت و عملکرد زیرساخت معرفی میشوند.
ابزار ClouDNS
ClouDNS برای بررسی DNS Record های مرتبط با یک Host و اندازهگیری سرعت DNS Query طراحی شده است. این ابزار تست DNS رکوردهایی مانند A، CNAME، PTR، MX، CAA و NS را نمایش میدهد و امکان بررسی جامع وضعیت DNS را نیز فراهم میکند. رکورد PTR در Reverse DNS Lookup به کار میرود و رکورد NS نیز یکی از اجزای مهم ساختار DNS و تنظیمات مرتبط با DNSSEC محسوب میشود. بررسیهای ClouDNS در سه بخش DNS Record، DNS Audit و ارزیابی سرعت DNS انجام میگردد. ترکیب این قابلیتها امکان بررسی همزمان پیکربندی، سلامت و سرعت DNS را فراهم میکند و ابزار به صورت رایگان قابل استفاده میشود.

تصویر(1)
ابزار DNS.Computer
DNS.Computer ابزاری ساده برای انجام DNS Audit (ارزیابی امنیت و پیکربندی DNS) محسوب میشود. پس از وارد کردن نام دامنه، گزارشی از وضعیت DNS و پیشنهادهای مرتبط با بهینهسازی ارائه میگردد. این گزارش میتواند Name Server های ثبتشده در Parent Server، هماهنگی NS Record ها، اطلاعات SOA، اطلاعات A Record و زمان پاسخگویی DNS موقعیتهای جغرافیایی مختلف را نمایش دهد. قابلیت نمایش Response Time از نقاط مختلف جهان، امکان شناسایی مناطق دارای تأخیر بیشتر را فراهم میکند. میانگین زمان پاسخ نیز نمایش داده میشود و در صورت بالا بودن آن، راهکارهایی مانند Anycast DNS قابل بررسی میشوند. بنابراین، DNS.Computer یک ابزار تست DNS کارآمد برای مدیرانی است که به دنبال تحلیل سریع امنیت هستند.
ابزار Pingdom DNS Test
Pingdom DNS Test قابلیتهای بررسی سرعت صفحات وب و عیبیابی مشکلات DNS را ترکیب میکند. این ابزار تست DNS میتواند گلوگاههای عملکردی را شناسایی نماید و اطلاعات لازم برای بهینهسازی سرعت سایت و تجربه کاربری را ارائه دهد. نتایج بررسی با عناصر بصری نمایش داده میشوند تا تشخیص مشکلات آسانتر انجام شود. برای نمونه، رنگها مراحل مختلف Request را نمایش میدهند و آیکون ها نوع محتوا و نقاط رنگی کدهای وضعیت HTTP مختلف را مشخص میکنند. به همین دلیل، Pingdom علاوه بر تست DNS میتواند برای بررسی ارتباط میان عملکرد DNS و سرعت کلی وبسایت نیز استفاده شود.
ابزار IntoDNS
IntoDNS برای بررسی سلامت و وضعیت پیکربندی DNS Server استفاده میشود و گزارشی نسبتاً جامع از تنظیمات DNS ارائه میدهد. این ابزار تست DNS مشکلات احتمالی را شناسایی میکند و پیشنهاداتی برای اصلاح آنها ارائه میدهد. بررسیهای IntoDNS بخشهایی مانند MX Record، اطلاعات SOA، Name Server، WWW IP و سایر تنظیمات مرتبط با DNS را دربرمیگیرد. یکی از مزایای اصلی ابزار، ارائه توضیحات و راهکارهای عملی برای مشکلات شناساییشده محسوب میگردد و در برخی موارد، برای جزئیات بیشتر به مستندات رسمی پروتکلها ارجاع داده می شود. در نتیجه، IntoDNS میتواند برای شناسایی خطاهای پیکربندی مؤثر بر پایداری و عملکرد DNS Server استفاده گردد.

تصویر(2)
ابزار Check Host
Check Host امکان بررسی اطلاعات DNS مربوط به یک دامنه یا آدرس IP را از نقاط مختلف جهان فراهم میکند. پس از وارد کردن Hostname یا IP Address، درخواستها از Name Server های مستقر در کشورهای مختلف ارسال میشوند و تصویری کلی از نحوه پاسخگویی دامنه در موقعیتهای جغرافیایی مختلف ایجاد میشود. مقایسه نتایج مناطق مختلف میتواند تفاوتهای جغرافیایی عملکرد DNS را مشخص نماید. این ابزار تست DNS امکان بررسی پینگ و سرعت پاسخگویی از نقاط مختلف را نیز فراهم میکند و به همین دلیل، برای ارزیابی عملکرد جهانی یک سرور یا دامنه نیز استفاده میشود.
ابزار ViewDNS
ViewDNS مجموعهای از آزمایشها را برای بررسی تنظیمات DNS یک Domain ارائه میدهد و بیشتر توسط مدیران وبسایت و System Administrator ها استفاده میشود. این ابزار تست DNS میتواند مشکلات احتمالی را شناسایی کند و بخشهای مختلف تنظیمات دامنه را بررسی نماید. برای نمونه، ViewDNS بررسی میکند که A Record های هر NS در Parent Server به درستی تنظیم شده باشند و وضعیت ارسال IP Address یا Glue Record همراه با NS Record ها نیز ارزیابی گردد. نتایج به صورت نسبتاً ساده نمایش داده میشوند تا تشخیص مشکلات و شناسایی بخشهای نیازمند اصلاح آسانتر انجام شود.
ابزار WhatsmyDNS
WhatsmyDNS برای اجرای سریع DNS Lookup طراحی شده و امکان ارسال Query به DNS Server های مختلف را فراهم میکند. با وارد کردن نام دامنه، وضعیت بسیاری از DNS Record های متداول بررسی میشود و امکان انتخاب DNS Server های مختلف نیز وجود دارد. این ابزار به ویژه برای بررسی سریع تغییرات DNS کاربرد داشته و میتوان پس از تغییر یک DNS Record، وضعیت انتشار آن را در Resolver ها یا موقعیتهای مختلف بررسی کرد. سادگی استفاده و پشتیبانی از Record Type های رایج، WhatsmyDNS را به گزینهای کاربردی برای بررسیهای سریع DNS تبدیل میکند.

تصویر(3)
ابزار DNSdumpster
DNSdumpster یک ابزار رایگان برای Domain Research محسوب میشود و میتواند Host های مرتبط با یک Domain را شناسایی کند. یکی از کاربردهای مهم آن در حوزه امنیت است زیرا مشاهده Host هایی که از بیرون قابل شناسایی هستند، امکان ارزیابی سطح ریسک زیرساخت یک دامنه را فراهم میکنند.
در ارزیابی امنیتی، بررسی زیرساخت از زاویه دید احتمالی مهاجم اهمیت دارد زیرا ممکن است Host یا زیردامنههایی در دسترس باشند که مدیر سیستم به نمایش عمومی آنها توجه کافی نکرده باشد. DNSdumpster قابلیت Mapping Domain را نیز ارائه میکند و روابط میان Host های شناساییشده را نمایش میدهد. اطلاعات Host ها در قالب فایل XLSX نیز دریافت میشوند و امکان تحلیل دقیقتر را فراهم میکنند. این ابزار علاوه بر جستجوی DNS برای بررسی امنیتی و شناسایی ساختار عمومی دامنه نیز استفاده میشود.
مزایای انجام منظم DNS Audit با ابزار تست DNS
انجام دورهای DNS Audit یکی از اقدامات مهم برای حفظ سلامت سرور و وبسایت محسوب میشود. تنظیمات نادرست DNS میتواند زمان پاسخگویی را افزایش دهد، دسترسی کاربران را مختل کند و مشکلات امنیتی ایجاد نماید. استفاده مداوم از یک ابزار تست DNS میتواند رکوردهای قدیمی یا اشتباه، مشکلات پیکربندی و برخی آسیبپذیریهای احتمالی را شناسایی کند. بررسی منظم صحت و عملکرد DNS نیز کمک مینماید دامنه برای کاربران مختلف به درستی ترجمه شود و احتمال قطعی یا تأخیر کاهش پیدا کند.
DNS Audit میتواند شناسایی رکوردهای DNS های اشتباه یا منقضی، بررسی صحت Name Server ها، شناسایی مشکلات پیکربندی، بررسی نقاط ضعف امنیتی، بهینهسازی Load Balancing و ارزیابی سرعت پاسخگویی DNS را امکانپذیر کند. این فرایند میتواند احتمال اختلال در ترجمه (Resolution) دامنه را کاهش داده و عملکرد و تجربه کاربری را بهبود دهد. در زیرساختهای مدرن که سرویسهای مختلف به ارتباط پایدار شبکه وابسته هستند، صحت تنظیمات DNS اهمیت بیشتری پیدا میکند و انجام منظم DNS Audit با کمک یک ابزار تست DNS میتواند عملکرد، امنیت و پایداری سرویسهای آنلاین را افزایش دهد.

تصویر(4)
چگونه باید نتایج ابزار تست DNS را خواند؟
اجرای تست DNS معمولاً ساده انجام میشود اما ارزش اصلی آن زمانی مشخص میگردد که نتایج به درستی تفسیر شوند. برای ارزیابی سلامت رکوردها با کمک هر ابزار تست DNS، چند شاخص اصلی باید بررسی گردند.
-
Successful Response: اگر رکورد DNS درخواستشده بدون خطا و به درستی بازگردانده شود، فرایند ترجمه DNS مطابق انتظار انجام شده است.
-
NXDOMAIN :NXDOMAIN نشان میدهد دامنه یا Hostname درخواستشده وجود ندارد. اگر دامنه باید فعال باشد، لازم است املای نام دامنه و رکوردهای DNS بررسی شوند زیرا خطا در نام دامنه یا پیکربندی DNS میتواند باعث ایجاد این پاسخ شود.
-
SERVFAIL :SERVFAIL نشان میدهد که سرور DNS نتوانسته است درخواست را کامل کند. این وضعیت میتواند با مشکلاتی در Authoritative Name Server، DNSSEC، DNS Configuration یا ارتباط میان DNS Server ها مرتبط باشد. مشاهده مکرر این پاسخ نیازمند بررسی دقیقتر تنظیمات DNS خواهد بود.
-
TTL :TTL یا Time to Live مشخص میکند که پاسخ DNS چه مدت باید در کش باقی بماند. مقدار TTL بالاتر معمولاً تعداد درخواست های DNS تکراری را کاهش میدهد زیرا Resolver میتواند پاسخ را مدت بیشتری در کش نگه دارد. TTL پایینتر نیز باعث میشود تغییرات DNS سریعتر برای Resolver ها قابل مشاهده شوند. بنابراین، مقدار TTL باید بر اساس نوع سرویس، میزان تغییرات DNS و نیاز به انتشار سریع تنظیمات انتخاب شود.
-
DNS Response Time :DNS Response Time مدتزمان موردنیاز سرور DNS برای پاسخگویی به یک درخواست را نشان میدهد. بالا بودن مداوم این زمان میتواند تأخیر دسترسی کاربران به وبسایتها و سرویسهای آنلاین را افزایش داده و تجربه کاربری را تحت تأثیر قرار دهد. بنابراین، Response Time نباید فقط از یک نقطه بررسی شود و عملکرد DNS باید از چند موقعیت جغرافیایی ارزیابی گردد تا پایداری و سرعت پاسخگویی در مناطق مختلف مشخص شود.
جهت ارزیابی سلامت DNS نیز نباید تنها یک شاخص در نظر گرفته شود، بلکه یک زیرساخت DNS سالم باید رکوردهای صحیح را بدون خطا بازگرداند و در مناطق اصلی کاربران، عملکردی پایدار و قابل قبول ارائه دهد.
جمعبندی
ابزارهای تست DNS امکانات متفاوتی برای بررسی و بهینهسازی زیرساخت DNS ارائه میدهند. برخی ابزارها بر DNS Lookup و رکوردها تمرکز میکنند، برخی برای بررسی سرعت پاسخگویی استفاده میشوند و برخی دیگر امکانات گستردهتری برای DNS Audit، عیبیابی و ارزیابی امنیت ارائه میدهند. ابزارهایی مانند ClouDNS، DNS.Computer، Pingdom DNS Test، IntoDNS، Check Host، ViewDNS، WhatsmyDNS و DNSdumpster میتوانند برای شناسایی مشکلات پیکربندی، بررسی رکوردهای DNS، ارزیابی Response Time و تحلیل وضعیت DNS از نقاط مختلف جهان استفاده شوند. انتخاب بهترین ابزار تست DNS بستگی به نیازهای خاص شما، از نظر امنیتی و عملکردی دارد.